Jak dzisiaj przeczytałem nagłówki RSS z kilku polskich portali internetowych zaskoczyła mnie mnogość nawiązań do ostatniego oświadczenia IBM na temat systemu OS/2: System ten nie będzie udostępniony na zasadach open-source.
Wiadomość, jak wiadomość, można by powiedzieć, zawsze jest o czymÅ› napisać. Jednak tym razem zastanawiajÄ…ca jest niewiedza/krótka pamięć/niechęć do pamiÄ™tania (nie potrzebne skreÅ›lić) autorów tych artykułów. Otóż już od kilku lat wiadomo, że OS/2 nie bÄ™dzie ani kontynuowany, ani otwarty. Dlaczego? Zacznijmy od poczÄ…tku…
Pod koniec lat 80. ubiegÅ‚ego stulecia firmy IBM i Microsoft rozpoczęły współpracÄ™ przy tworzeniu systemu operacyjnego nowej generacji dla “komputerów osobistych klasy PC”. ZaÅ‚ożenia i cel byÅ‚ piÄ™kny. Prace ruszyÅ‚y peÅ‚nÄ… parÄ…, pomimo iż każda ze stron już miaÅ‚a i ciÄ…gle udoskonalaÅ‚a swój OS: IBM Å›wietny uniksowy AIX, MS toporny ale dobrze rozreklamowany Windows i MS-DOS. Nie trzeba chyba tÅ‚umaczyć dla której strony połączenie byÅ‚o bardziej wartoÅ›ciowe. Po kilku latach coÅ› jednak siÄ™ staÅ‚o…
Anegdota mówi, że pewnego razu szef “systemu nowej generacji” (pracujÄ…cy dla IBM, przepraszam, ale nie pamiÄ™tam dzisiaj już jego imienia i nazwiska) wróciÅ‚ do domu nieco “nieswój”. Po pewnym czasie powiedziaÅ‚ żonie, że Microsoft zaoferowaÅ‚ mu pracÄ™ i pensje 10-ktornie wyższÄ… niż dotychczas. On nie byÅ‚ pewny co zrobić. Ale żona nie miaÅ‚a żadnych wÄ…tpliwoÅ›ci. I tym sposobem on (jak również wiÄ™kszość ekipy z IBM) przeszÅ‚a do MS.
W tym momencie system już działał. Trzeba było tylko przepisać na nowe te części systemu, które formalnie zostały zrobione przez IBM, co dla ich autorów (już pracujących dla MS) nie było szczególnym problemem. W tym samym czasie IBM liczył straty i przygotował przesunięcie programistów, tak aby dotychczasowa praca nie poszła na marne.
Niedługo potem Microsoft Windows NT 3.5, IBM już od pewnego czasu oferował OS/2.
Później fakty przebiegaÅ‚y bardzo szybko. W 1995 roku wydany zostaÅ‚ (jeszcze “stary”) Windows 95 i dziÄ™ki szeroko zakrojonej kampanii reklamowej staÅ‚ siÄ™ najpopularniejszym systemem operacyjnym na Å›wiecie. IBM’owi brakowaÅ‚a siÅ‚y przebicia. OS/2 nie byÅ‚ wystarczajÄ…co kompatybilny z Windowsami, nie byÅ‚ też tak znany dla przeciÄ™tnego użytkownika. Wprawdzie byÅ‚ wykorzystywany (na szerszÄ… skalÄ™ na przykÅ‚ad w bankomatach), ale nigdy nie odegraÅ‚ kluczowej roli.
W efekcie (wielu zdarzeÅ„, nie tylko niepowodzenia OS/2) IBM popadÅ‚ w problemy finansowe. I tym razem zbawieniem dla niego okazaÅ‚ siÄ™… Microsoft, który zaoferowaÅ‚ ponad 800 milionów dolarów(!) w zamian za… zaprzestanie prac nad systemem OS/2, zakaz jego odsprzedaży i upublicznienie kodu. DoszÅ‚o do transakcji. IBM przetrwaÅ‚ ciężki okres, ale już nigdy później nie wydaÅ‚ kolejnej wersji OS/2 i powoli wycofywaÅ‚ siÄ™ ze wsparcia dla obecnych na rynku wersji (ostatecznie w 2005 porzuciÅ‚ wsparcie i caÅ‚y projekt). Szczegóły umowy nigdy nie zostaÅ‚y oficjalnie przedstawione.
As stated in our response to your September 2005 letter we have considered the positioning of OS/2 and open source several times in the past, and for a variety of business, technical, and legal reasons we have decided to not pursue any OS/2 open source projects.
System nie może być uwolniony, gdyż ciągle obowiązuje umowa z Microsoftem. Ale nigdy nie należy tracić nadziei.
Oczywiście powyższa historia w dużej części opiera się o przypuszczenia i hipotezy nigdy oficjalnie nie potwierdzone. Nie twierdze, że wydarzenia wyglądały dokładnie tak jak to opisałem, ale jest to bardzo prawdopodobne.
OS/2 byÅ‚ Å›wietnym systemem…